สัตว์ในไฟลัมนี้ เรียกว่า มอลลัสก์ (mollusk) ซึ่งหมายถึงสัตว์ที่มีลำตัวอ่อนนุ่มมีทั้งหมดประมาณ 80,000 สปีชีส์ มีลักษณะสำคัญดังนี้
1. มีสมมาตรเป็นแบบผ่าซีก(bilateral symmetry)
2. มีเนื้อเยื่อ 3 ชั้น ช่องตัวเป็นแบบแท้จริง (eucoelomate animal)
3. ลำตัวอ่อนนุ่มไม่มีปล้องโดยทั่วไปแล้วมีแมนเทิล (mantle) ทำหน้าที่ในการสร้างเปลือก ซึ่งเป็นสารจำพวกหินปูน (CaCO3) แต่บางชนิดอาจไม่มีเปลือก เช่น พวกทากทะเล
4. ระบบทางเดินอาหารเป็นแบบสมบูรณ์มีปากและมีทวารหนักแต่ทางเดินอาหารมักจะขดเป็นรูปตัวยู (U) ในช่องปากมักจะมีแรดูลา (radula) ซึ่งเป็นสารจำพวกไคทิน (chitin) ช่วยในการขูดและการกินอาหาร (ยกเว้นพวกหอย 2 ฝาไม่มีแรดูลา) นอกจากนี้ยังมีน้ำย่อยที่สร้างจากต่อมน้ำลายช่วยในการย่อยอาหารอีกด้วย
5. ระบบหมุนเวียนโลหิตเป็นระบบเปิด (open circulatory system) ซึ่งหมายถึงเลือดไม่ได้อยู่ภายในเส้นเลือดตลอดเวลา แต่มีบางระยะเลือดไหลเข้าสู่ช่องว่างในลำตัวแล้วจึงไหลกลับเข้าสู่หัวใจอีก หัวใจของพวกมอลลัสก์ มี 2 – 3 ห้อง ทำหน้าที่รับส่งเลือด ในน้ำเลือดมีสารเฮโมไซยานิน (hemocyanin) ซึ่งมีธาตุทองแดง (Cu) เป็นองค์ประกอบอยู่หรือเฮโมโกลบิน (hemoglobin) ซึ่งมีธาตุเหล็กเป็นองค์ประกอบอยู่ช่วย ในการลำเลียงแก๊สออกซิเจน
6. ระบบหายใจพวกที่อยู่ในน้ำหายใจด้วยเหงือก ส่วนพวกที่อยู่บนบกหายใจด้วยปอดซึ่งเปลี่ยนแปลง มาจากช่องของแมนเทิลหรืออาจใช้แมนเทิลและผิวลำตัวในการแลกเปลี่ยนแก๊สเพื่อการหายใจ
7. อวัยวะขับถ่ายประกอบด้วยเนฟริเดีย (nephridia) เป็นคู่ๆ ช่วยสกัดของเสียออกจากเลือด
8. ระบบประสาทโดยทั่วไปประกอบด้วยปมประสาท 3 คู่ คือ ปมประสาทที่หัว (cerebral ganglion) ควบคุมการทำงานของอวัยวะที่ส่วนหัว ปมประสาทที่เท้า (pedal ganglion) ควบคุมอวัยวะที่เท้า (foot) และการหดตัวของกล้ามเนื้อซึ่งทำให้เกิดการเคลื่อนที่ ปมประสาทที่อวัยวะภายใน (visceral ganglion) ควบคุมการทำงานของอวัยวะภายในต่างๆ ปมประสาททั้ง 3 ส่วนจะทำงานประสานกันโดยมีเส้นประสาทเชื่อมโยงจากปมประสาทที่หัวไปยังปมประสาทที่เท้าและอวัยวะภายในด้วย
9. ระบบสืบพันธุ์ โดยทั่วไปแล้วเป็นสัตว์แยกเพศ เพศผู้และเพศเมียแยกกันบางชนิด เช่น หอยทากเปลี่ยนเพศได้ (protandic hermaphrodite) การปฏิสนธิมีทั้งภายนอกและภายในร่างกาย โดยทั่วไปแล้วออกลูกเป็นไข่มีบางชนิดเท่านั้นที่ออกลูกเป็นตัว
10. ร่างกายของมอลลัสก์อ่อนนุ่มไม่แบ่งเป็นปล้อง ประกอบด้วยส่วนต่างๆคือ
10.1 ส่วนหัว (head) บางชนิด เช่น หอยฝาเดียว หมึก ส่วนหัวเจริญดีมาก มีตาและ หนวดช่วยในการรับสัมผัส แต่พวกหอยสองฝาส่วนหัวจะไม่ค่อยเจริญ
10.2 ส่วนเท้า (foot) เป็นกล้ามเนื้อช่วยให้หอยเคลื่อนที่อยู่ทางด้านท้อง (ventral)
10.3 อวัยวะภายใน (visceral mass) เป็นส่วนอวัยวะภายในที่อยู่บริเวณกลางๆลำตัวและภายในส่วนของเท้า
10.4 แมนเทิล (mantle) เป็นเยื่อบางๆ ที่ปกคลุมลำตัวและติดต่อกับพื้นด้านในของกาบหรือเปลือก แมนเทิลช่วยในการสร้างกาบและเปลือกหอย
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น